Behoorlijk dringen was het op de avond van de verkiezingen in het Rijksmuseum onder het schilderij “Schuttersmaaltijd ter viering van de Vrede van Munster in 1648″van de Nederlandse schilder Barthlomeus van der Helst. De gasten die binnen stroomden wilden allen van dichtbij nog eens goed zien wat er was aangericht op 26 juni van dit jaar , toen een gestoorde man een soort van zelfgemaakte brandbom tegen dit meesterwerk aangooide. Door snel ingrijpen van het Rijksmuseumpersoneel bleef de ramp beperkt en werd na een restauratieperiode van 2 maanden het doek van ruim 2 bij 5,5 meter weer teruggehangen. De schade, voor een leek, onzichtbaar weggewerkt. Directeur Collecties Peter Sigmond vertelde aan een ademloos luisterend publiek de details van het gebeuren. We waren, in avondkleding, te gast bij het tweejaarlijkse Paul Huf Fotogala, een fundraising diner ten behoeve van het Paul Huf Fonds/Aankoopfonds Nationale Fotocollectie Rijksmuseum. Onder leiding van Mattie Boom, conservator fotografie, is het Rijksmuseum bezig om zijn fotografieverzameling uit te breiden met fotowerk uit de 19de en 20ste eeuw. Een uiterst kostbare aangelegenheid. Wie de afgelopen week Paris Photo heeft bezocht, heeft kunnen zien dat de prijzen van fotografie omhoog zijn geschoten. Bijvoorbeeld een foto van Edward Steichen “In Memoriam” uit 1905 voor ongeveer 500.000 euro. Verzamelaars bieden enorme bedragen voor, soms op het oog, eenvoudige foto’s. Tijdens de wandeling naar de Philipsvleugel, waar het diner zou plaatsvinden tussen de toppers uit de 17de-eeuw, zoals de Staalmeesters en het Joodse Bruidje, werd het gezelschap bij de Nachtwacht verrast met een optreden van Lange Frans en Baas B. Men moest het thuisfront natuurlijk met de mobile fototelefoon direkt op de hoogte stellen van deze unieke combinatie. De veiling, tijdens het diner, onder leiding van Sotheby’s Max Hemelraad en Mark Grol was een uiterst opwindende gebeurtenis voor de crême de la crême uit de Nederlandse fotografiewereld , die gezeten onder de Staalmeesters, kon bieden op interessante fotografie van bij voorbeeld Erwin Olaf, Breitner, Marcel van der Vlugt,Carli Hermès of een gesigneerde vintageprint “Handen” uit 1957 van Paul Huf. Ook mijn Isabella Rosselini uit 1997 , deed het niet slecht, 3800 euro en een dolgelukkige eigenaar! Hoofddirecteur Ronald de Leeuw kon dan ook blij ruim 100.000 euro aan het einde van de avond aan het Aankoopfonds Nationale Fotocollectie Rijksmuseum toevoegen.

In 1972 heb ik haar ontmoet en gefotografeerd tijdens haar optreden in het theaterstuk “Liebelei” bij het Nieuw Rotterdams Toneel, de actrice en zangeres Willeke Alberti (1945). En gisteravond in het Nieuwe Luxortheater in Rotterdam heb ik haar weer gezien en gehoord tijdens de jubileumshow ter gelegenheid van haar 50-jarig artiestenjubileum. De 61 jarige diva had ons al bij aanvang gewaarschuwd, het zal een weerzien met het verleden worden. Er waren dus ook letterlijk veel “oude” bekenden. Snotterend kwamen we de avond door. Aan het einde van de voorstelling met veel applaus en enorme bossen bloemen zag ik ze weer. Mijn paparazzi collega’s. Bij het binnenkomen van het prachtige theater op de Kop van Zuid hadden we al geprobeerd de rode loper met felle TV lampen en de fotografen nonchalant te nemen. Maar na de voorstelling werd iedereen die maar iets voorstelde van minirolletje in een soap tot zakenvrouw Nina Brink of Kamervoorzitter Frans Weisglas besprongen door de paparazzi vrienden. Zo nonchalant mogelijk heb ik mij aangesloten bij fotograaf Leo Vogelzang met mijn kleine Canon Ixus cameraatje. “Ja joh dat is die en die ,die woont nu met die en die of die zingt daar en daar”. Een wandelende Privé. Ook mijn kleine Ixusje deed de medemens al vrolijk mijn richting uit kijken. De beroemde oud-Telegraaf columnist Thomas Lepeltak (Stan Huygens) met de vrolijke Rotterdammer André van Duin . Het is toch een vak apart. Alert zijn, je niet laten afleiden door kussen en handenschudden. En op het juiste moment de juiste combinaties van wie met met wie op de foto moet. Het is een commercieel succes verzekert mijn collega, het levert meer op dan sport of politieke fotografie. Belangrijk is: altijd weten wie wie is. Gelukkig is het mij ook gelukt, ondanks de gewichtige mannen met een V op de borst, een foto te maken van de Ster, die op haar beurt weer de hand schudt van een bekende fotograaf. Zelf spotte ik nog de zeer beroemde musicus Tonny Eyk , Teun voor intimi, als topkok verkleed, assisteerde hij Cas Spijkers. Wonderlijk om te zien hoe veel mensen hun best doen om in de Story of Privé tekomen.

Tussen alle beroemdheden op het Internationale fotofestival Visa pour L´Image in Perpigan kwam ik deze twee fotovrienden tegen. Pieter Broertjes, hoofdredacteur van de Volkskrant en de oud D66 politicus en voormalig NOS baas Gerrit Jan Wolffensperger, voorzitter van World Press Photo. Sinds enige tijd maakt ook Broertjes deel uit van het bestuur van WPPh. De bedoeling is dat hij in 2007 Gerrit Jan Wolffensperger als voorzitter van deze belangrijke internationale, van oorsprong nederlandse, organisatie gaat opvolgen. Wolffensperger maakte samen met Broertjes een rondgang langs belangrijke fotoagentschappen, fotoredacteuren en fotografen, om Pieter wegwijs te maken en voor te stellen in de internationale wereld van de fotografie.

Wat is dat toch een leuke Magnum fotograaf ,die Elliott Erwitt. Buiten dat hij veelal humorvolle foto’s maakt, heeft hij ook een interessant verhaal wanneer hij over fotografie spreekt. In een volle zaal van het Congresgebouw in het Franse Perpignan werd zijn werk vertoond. Oude vrienden stelden nieuwsgierige vragen. Jonge fotografen hingen aan zijn lippen en probeerden de oude meester digitaal vast te leggen. De leukste kwam van zijn oldtime vriend David Douglas Duncan: “Elliott ,niet te veel praten , laten we stil naar je buitengewoon prachtige foto’s kijken”. Morgen signeert Erwitt zijn nieuwe, ruim 1 kilo zware, groot formaat boek met zijn “beste werken”. Dat wordt zaterdag nog behoorlijk sjouwen in de hitte van Perpignan.

Het was bloedheet in het Couvent des Minimes, een van de prachtige locaties in het Franse Perpignan, waar het jaarlijkse Internationale Fotofestival over fotojournalistiek “ Visa pour L’Image” voor de achtiende keer wordt gehouden.

En ineens stonden ze voor me, mijn fotojeugdhelden uit de 70 –er jaren, John Morris, voormalig fotoredacteur van oa. Life Magazine, Magnum en later de New York Times en fotograaf Lester Sloan. Zijn naam stond altijd onder of naast foto’s in het Amerikaanse weekblad Newsweek . Samen keken ze liefdevol naar een prachtige opstelling van 30 contactvellen die een overzicht geven van het 30 jarig bestaan van het Amerikaanse fotoagentschap Contact Press Images, met prachtige iconen uit de fotojournalistiek. John Morris, Godfather van de fotojournalistiek, was in 1973 mijn eerste, Amerikaanse opdrachtgever. Een goede vriend van Robert Capa en Henri Cartier Bresson. Er is weer een ongelofelijke “overkill”aan geweldige fotografie op dit festival. Op allerlei bijzondere locaties van de oude binnenstad zijn tot 17 september fototentoonstellingen van bekende en minder bekende fotografen ingericht. Gevestigde namen, maar ook jong aanstormend talent. In de avond zijn er op het Campo Santo plein, op een enorm scherm indrukwekkende presentaties van fotografie. Ook Nederland is hier goed vertegenwoordigd. Zo werd gisteren werk van Jan Banning, gemaakt in een Afrikaans dorp, gepresenteerd en vanavond heb ik werk van de jonge fotograaf Pieter Ten Hoopen gezien. Een prachtige zwart/wit fotoserie gemaakt na de aardbeving in het Pakistaanse Bakalot. De komende dagen zullen nog een behoorlijke aanslag op het incasseringsvermogen worden. Ruim 3000 bezoekers proberen foto’s te kijken , zaken te doen of anderszins te genieten van de wrede wereld van de fotojournalistiek .

Het was wel even schrikken op maandagmorgen in nrc.next, de centerfold, met een foto van de winnaar van de ‘Mr.Gay Europe’ verkiezing. De oudere NRC Handelsblad lezer zal van verbazing wel even de handen voor de mond hebben geslagen bij zoveel moderniteit in zijn of haar lijfblad. Ik had geen idee waar te beginnen met kijken. Was het nu de onderbroek (Calvin Klein I presume ?), de sjerp, de ietwat stevige dijen, het kroontje boven het bed, de tube met inhoud, het flesje vitamine of het blikje water. Alles een beetje scheef, rommelige lakens en heel geraffineerd, nog net zichtbaar, het lichtknopje, dit alles gefotografeerd door Martijn van de Griendt. Op de sportpagina was ik echt opgewonden geraakt van de prachtige foto van ruiter Ankie van Grunsven. Op de rug gefotografeerd samen met haar paard Salinero, door Reuters fotografe Caren Firouz. Jammer genoeg niet pagina groot afgedrukt. Een World Press Photo winnaar. De op een werkelijk heel bizarre manier gefotografeerde benen van mens en dier. Helaas stond deze foto van de “Koningin van de nacht “ in de avondkrant van die dag te klein op de sportpagina. Heel groot op pagina 3, een door een anonieme defensie fotograaf gemaakte “ hand out” nieuwsfoto van de Nederlandse premier Balkenende, op bezoek bij zijn manschappen in Uruzgan. Alles perfect gestyled, robuuste kale mannen , wapens in de aanslag, op een enkeling na, allen voorzien van echte stoere zonnenbrillen. De lichaamstaal van de premier met zijn gebalde vuist lijkt daadkracht uit te stralen, als van een veldheer. Maar toch blijft het machtig mooie, eerlijke beeld van vrouw en paard achter op mijn netvlies

De geur en gevoelens uit mijn jeugd borrelen op bij het
bekijken van het fotoboek “ Camping” van de fotografen Bert Nienhuis( 1944) en Chantal Spieard (1974). In 1979 publiceerde Nienhuis zijn, op camping Bruggenhof, gemaakte zwart/wit foto’s in een bijlage van het weekblad Vrij Nederland .Chantal Spieard maakte haar kleuren foto’s in 2003. Uitgever Aad Speksnijder van de Rotterdamse uitgeverij DUO DUO bracht het tweetal bij elkaar en liet het fotowerk van de twee op elkaar reageren. En zo ontstond een wonderschoon fotoboek. De reportage foto’s van Nienhuis geven een prachtig beeld van het leven op een Hollandse camping in de 70 –er jaren. Altijd vrolijkheid alom, tevreden mensen in hun eigen caravan, met hun eigen gedoetje. De vaak ingeflitste kleurenfoto’s van Spieard zijn een echt fotografisch beeld van deze tijd. Het nieuwe fotograferen. Bijna nonchalant, losjes uit de pols gefotografeerd, niet direkt kijken naar compositie, maar werken met je gevoel. Toch lijkt het alsof de tijd op de “ Camping” heeft stil gestaan. De mode is dan wel veranderd, te zien in haar en kleding, maar bingo en (volks)dansen doet men nog steeds heel intensief. Het met de groothoeklens gemaakte fotowerk van Nienhuis, lekker stevig gedrukt , contrasteert prachtig met het bijna museale werk van Spieard. Een mooi door Via Vermeulen vormgegeven boek, een echt hebbe ding, met als inleiding, het aandoenlijk, door Remco Campert geschreven verhaal “Kamperen”. Boekhandel v/h Van Gennep heeft naar aanleiding van de presentatie van het boek een prachtige etalage met orginele prints ingericht. Iets voor de echte fotografie verzamelaar!

Vroeg in de ochtend reed ik door een straat in Rotterdam en viel mijn blik op een raam waarachter Raaf Hekkema op zijn saxofoon stond te spelen.

Wat een indrukwekkend gezicht. Mijn voet zat al bij de rem,maar achter mij duwden ongeduldige autoÂ’s mij richting kruispunt met een stoplicht wat al op groen stond. Alles klopte aan die foto. Compositie, moment, licht, de concentratie van de musicus. Dit alles zag ik een fractie van een seconde vanuit mijn ooghoeken. In mijn jaszak voelde ik mijn camera branden. En toch heb ik de foto niet gemaakt. Het kon gewoon niet.
Ik kon niet stoppen, te veel verkeer, te gevaarlijk, maar het allerbelangrijkste: het magische moment was voorbij.
Vandaag had ik het weer. Vrienden die aan de Maasboulevard te Rotterdam wonen, kijken uit op de Maas met zijn fotogenieke wolkenpartijen, bruggen en skyline. Het mooiste uitzicht van Nederland maar ook met de gruwelijke herrie van het voorbij razende autoverkeer wat het woongenot weer behoorlijk frustreert. Plots werd dat nog versterkt door het geluid van een voorbij scheurende raceauto. Circuit van Zandvoort, zal ik maar zeggen. Vanuit het raam zie ik in de Maas een soort van uit de kluiten gegroeide raceauto voorbijvaren, die dat namaak geluid produceert. In een flits grijp ik naar mijn kleine Ixus camera. Te laat! Ik kan nog net het staartje van dat merkwaardige ding fotograferen. De “Raceboot” verdwijnt al onder de Willemsbrug. Een bespottelijke “prachtfoto”, nu alleen voor de herinnering in mijn hoofd. Zo zijn er door de jaren heen de mooiste fotoÂ’s door mij gemaakt: in mijn hoofd. Omdat ik niet op tijd een camera, of nog erger, geen camera bij de hand had.

Op dit moment is er een forse discussie gaande op het Internet over een aantal gemanipuleerde foto’s uit Libanon. Op een door het persbureau Reuters verspreidde foto is te zien hoe zware rookwolken boven Beiroet hangen na een bombardement op deze stad. De fotograaf heeft de foto doormiddel van een photoshop programma extreem aangezet in de wolken en ook de schade aan de huizen steviger laten lijken door het kopiëren van bepaalde delen van de foto. Iets wat zo te zien helemaal niet nodig is, omdat de originele foto (r) al aan duidelijkheid niets te wensen over laat.

Een andere foto laat een man zien die na een bombardement uit de puinhopen een gestorven kind omhoog houdt en aan de daar aanwezige fotografen laat zien. Het verhaal wil dat de man met en zonder helm gedurende een aantal uren met het kind aan de wandel is geweest om dit beeld aan zoveel mogelijk fotografen te tonen. Als fotojournalist beweeg je je op de smalle scheidslijn van het spel van echt en onecht ,van wat Pr medewerkers aan het front je willen laten zien. In het predigitale tijdperk of eigenlijk al sinds het ontstaan van de fotografie, werd er al net zo heftig in de donkere kamer doorgedrukt of tegengehouden ( manipuleren) als nu het geval is. Sla er de indrukwekkende fotoboeken van beroemde (oorlogs) fotografen op na en ontdek dat bekende fotoÂ’s, vaak gedrukt in zwart/wit, er stevig donker uitzien. Op zich is daar niets mis mee. Als fotograaf heb je na het nemen van de fotoÂ’s een bepaald gevoel, waarmee je wilt uitdrukken wat de essentie van je beeldverhaal is. Soms wil je bepaalde delen van de foto accentueren. Kwalijk is echter wel wanneer je delen toevoegt of weghaalt uit het gemaakte beeld. Een ongeschreven fotojournalistieke wet zegt: knip of plak nooit in het gefotografeerde beeld. Sommige collegaÂ’s hebben een duidelijke “handtekening” waardoor het fotowerk heel herkenbaar is. Ooit heb ik ongenadig op mijn donder gekregen van de plaatsvervangend hoofdredacteur van deze krant omdat ik een zwart/wit foto in de krant heb gezet, waar, omdat mij dat leuk leek, een kleur in was gemonteerd. Zijn reactie was: “Zet altijd in het bijschrift: deze foto is bewerkt”.